Ihe iwu ezinụlọ Dutch kpuchiri
Akwụkwọ nke 1 nke Iwu Obodo na-emeso ndị mmadụ na ezinụlọ. Ọ na-achịkwa alụmdi na nwunye na mmekọrịta edebanyere aha, usoro ihe onwunwe nke na-eso ha, ịgba alụkwaghịm na mgbasa, nne na nna na nkwenye, nkuchi, ikike nne na nna, ndokwa kọntaktị, nlekọta nwa na di na nwunye, aha, na usoro nchebe maka ndị toro eto na-enweghị ike ilekọta ihe gbasara nke ha: nlekọta (curatele), nchịkwa (bewind) na ndụmọdụ (mentorschap). Iwu abụọ ndị ọzọ dị n'akụkụ ya. Akwụkwọ nke 4 na-achịkwa ihe nketa, nke bụ ebe mmekọrịta ezinụlọ na-ekpebi onye ga-eketa na ego ole. Iwu nke Usoro Obodo na-akọwa otu esi eweta ikpe ezinụlọ: ọtụtụ na-amalite site na arịrịọ, a ga-etinyerịrị arịrịọ ịgba alụkwaghịm site n'aka onye ọka iwu. Ihe iwu ezinụlọ Dutch anaghị eme bụ ịhapụ ndokwa ahụ kpamkpam nye ndị mmekọ. Akụkụ buru ibu nke ya bụ iwu. Ị nweghị ike nkwekọrịta n'enweghị ọrụ ilekọta nwa gị, ị gaghị agba alụkwaghịm na-enweghị iwu ụlọ ikpe, ụlọ ikpe ga-anwale ndokwa ọ bụla gbasara ụmụaka megide ọdịmma ha tupu akwado ya. Njikọta nke nhọrọ nkeonwe na nyocha iwu bụ ihe mere iwu ezinụlọ ji erute ndị na-atụghị anya na ha ga-emeso ya.Ihe mere ụdị mmekọrịta gị ji dị mkpa
Iwu Dutch na-amata ụzọ atọ e si ahazi mmekọrịta, ọdịiche dị n'etiti ha dịkwa oke ukwuu karịa ka ọtụtụ di na nwunye chere. Alụmdi na nwunye na mmekọrịta edebanyere aha fọrọ nke nta ka ọ bụrụ otu ihe n'iwu ha. Ha abụọ na-emepụta usoro ihe onwunwe iwu kwadoro, ọrụ nkwado, ikike nketa akpaka, ebe a mụrụ ụmụaka n'ime mmekọrịta ahụ, ikike nne na nna akpaka. Isi ihe dị iche dị na ọpụpụ ahụ dị na ọpụpụ ahụ: naanị ụlọ ikpe nwere ike ịgbasa alụmdi na nwunye, ebe mmekọrịta edebanyere aha na-enweghị ụmụaka nwere ike ịkwụsị n'èzí ụlọ ikpe site na nkwekọrịta e mere na ọkaiwu ma ọ bụ onye na-ede akwụkwọ iwu obodo ma debanye aha ya na onye na-edeba aha ọmụmụ, ọnwụ na alụmdi na nwunye. Isiokwu anyị gbasara ịkwụsị mmekọrịta edebanyere aha na-akọwa ụzọ ahụ. Ibikọ ọnụ n'enweghị ọnọdụ ọ bụla bụ nhọrọ nke atọ, ọ bụkwa nke iwu kwadoro nke kachasị efu. Ndị bi n'otu ebe anaghị eji ibe ha ụgwọ maka nlekọta, ha anaghị eketa ihe onwunwe site na iwu, ha anaghịkwa eketa onwe ha. Ibikọ ọnụ ogologo oge anaghị agbanwe nke ahụ, n'agbanyeghị afọ ole ọ ga-adịru. Ihe niile ndị bi n'otu ebe chọrọ ga-abụrịrị nke a haziri nke ọma: nkwekọrịta ibikọ ọnụ (amenlevingscontract) maka akụkụ ihe onwunwe, uche ibe ha maka ihe nketa, ndebanye aha onye mmekọ na ego ezumike nka maka uru ndị lanarịrịnụ, na nkwenye nke nwatakịrị maka mmekọrịta iwu na nwa ahụ. Isi ihe ikpeazụ ahụ agbanweela n'ụzọ kwesịrị ịma. Kemgbe 1 Jenụwarị 2023, onye di na nwunye na-alụbeghị di nke kwetara na nwatakịrị na-enweta ikike nne na nna na-arụkọ ọrụ na nne n'ọtụtụ oge, ebe a chọrọ ngwa ụlọikpe dị iche na mbụ. Maka ụmụaka a nabatara tupu ụbọchị ahụ, ọnọdụ ochie ahụ ka dị irè, yabụ ndị nne na nna kwetara nwa afọ gara aga kwesịrị ịlele ihe edenyere aha n'ezie.Ihe onwunwe: ihe a na-ekerịta na ihe na-anọgide na nke gị
Ụmụaka: ikike, nlekọta na mmezi
Ikike nne na nna (gezag) bụ ikike ime mkpebi gbasara nwatakịrị na ịnọchite anya nwa ahụ n'ụzọ iwu kwadoro. Ndị di na nwunye na ndị edebanyere aha na-ejide ya ọnụ, kemgbe 2023, nkwenye na-arụpụta otu ihe ahụ maka ndị di na nwunye na-alụbeghị di ma ọ bụ nwunye. Ndị ọchịchị na-adịgide adịgide na-adị ndụ mgbe nkewa gasịrị: ndị nne na nna na-ekewapụ onwe ha na-eme mkpebi ọnụ gbasara ụlọ akwụkwọ, ọgwụgwọ ahụike, ebe obibi na njem, otu nne ma ọ bụ nna enweghịkwa ike ịkwaga nwa n'ofe mba ọzọ n'otu aka. Ebe ndị nne na nna nwere obere ụmụaka kewapụrụ onwe ha, atụmatụ ịzụ ụmụ (ouderschapsplan) bụ iwu. Ọ ghaghị ịkọwapụta nkewa nlekọta, otu ndị nne na nna ga-esi na-agwa ibe ha okwu ma na-agwa ibe ha, na otu esi egbo ụgwọ ụmụaka ahụ, a ga-etinyekwa ya na arịrịọ ịgba alụkwaghịm. Ụmụaka na-etinye aka dịka afọ na ikike ha si dị, site na afọ iri na abụọ ụlọ ikpe ga-anụkarị ha. Nduzi anyị na atụmatụ ịzụ ụmụ na Netherlands na-ekpuchi ihe ọ ga-enwerịrị. Ndị nne na nna abụọ a ji ụgwọ nlekọta maka ụmụ ha ruo mgbe nwatakịrị ahụ ruru afọ iri abụọ na otu, nakwa maka ụmụaka dị n'agbata afọ iri na asatọ na iri abụọ na otu, ọrụ ahụ dị adị n'agbanyeghị ma onye toro eto ahụ ọ na-amụ akwụkwọ. A na-ahazi ego ole ahụ site na ntuziaka nlekọta nke otu ndị ọkachamara ikpe setịpụrụ, nke na-amalite site na mkpa nwatakịrị ahụ na ikike nne na nna ọ bụla ịkwụ; a na-edepụta nlekọta nlekọta kwa afọ site na pasentị nke Minista Ikpe Ziri Ezi na Nchebe setịpụrụ. Onye ọ bụla na-ehota ọnụọgụgụ a kapịrị ọnụ na-emeghị atụmatụ ahụ na-eche echiche. Mgbe ọnọdụ gbanwere nke ukwuu, enwere ike inyocha nlekọta ahụ. Nke ahụ bụ ngwa ụlọ ikpe, ọ bụghị naanị ịkwụ obere ego: ịkwụsị ịkwụ ụgwọ n'otu n'otu na-eduga na ịnakọta site na ụlọ ọrụ nchịkọta nlekọta mba na ụgwọ ndị na-anaghị apụ apụ.Mmezi n'etiti ndị mmekọ mbụ
Di na nwunye na ndị di na nwunye edebanyere aha ji ụgwọ nlekọta ibe ha mgbe mmekọrịta ahụ gwụchara, ọ bụrụ na otu n'ime ha enweghị ike inye nkwado nke ha n'ụzọ ezi uche dị na ya. Ndị bi n'otu ebe anaghị akwụ ụgwọ nlekọta, ọ gwụla ma ha kwetara n'akwụkwọ ọzọ. Kemgbe 1 Jenụwarị 2020, oge nlekọta di na nwunye bụ ọkara oge alụmdi na nwunye ahụ, yana oke afọ ise. Mwepu atọ na-agbatị ya. Ebe di na nwunye ahụ nwere nwa na-erubeghị afọ iri na abụọ, ọrụ ahụ na-aga ruo mgbe nwa kacha nta ruru afọ ahụ. Ebe alụmdi na nwunye dị ihe karịrị afọ iri na ise na onye nnata ahụ ga-eru afọ ezumike nka steeti n'ime afọ iri, ọ na-aga ruo afọ ahụ. Maka ndị nnata meworo agadi a mụrụ tupu ụbọchị edobere na iwu mgbanwe, oge dị ogologo na-adị. Ụlọ ikpe nwere ike ịgbatị oge ahụ karịa ebe njedebe ya ga-abụ ihe siri ike. Ego ahụ dabere na mkpa n'otu akụkụ na ikike ịkwụ ụgwọ n'akụkụ nke ọzọ, a na-agbakọkwa ya ọzọ mgbe ego gbanwere nke ukwuu. Ịlụ di na nwunye ọzọ, ndebanye aha nke mmekọrịta ọhụrụ ma ọ bụ ibikọ ọnụ na onye òtù ọlụlụ ọhụrụ dị ka a ga-asị na lụrụ di na nwunye na-akwụsị ikike ahụ kpamkpam.Mgbe iwu ezinụlọ banyere n'azụmahịa
Iwu ezinụlọ na iwu ụlọ ọrụ na-ezutekarị karịa ka ndị ọchụnta ego tụrụ anya ya. Ọ bụrụ na òkè dị na ụlọ ọrụ nwere oke, mmasị mmekọ ma ọ bụ ikike nkeonwe dabara n'ime obodo alụmdi na nwunye, a ga-akwụrịrị ha ụgwọ ma dozie ha mgbe mmekọrịta ahụ kwụsịrị, nke ahụ nwekwara ike itinye nrụgide n'azụmahịa ahụ n'onwe ya. Ọbụna ebe azụmahịa ahụ bụ ihe onwunwe nkeonwe, ikike ịkwụ ụgwọ nwere ike ịpụta ma ọ bụrụ na ọ mụbaa uru site na mgbalị ma ọ bụ site na ego sitere na obodo. A ga-agụ ọnọdụ tupu alụmdi na nwunye na akwụkwọ ụlọ ọrụ ọnụ. Nkwekọrịta ndị na-eketa òkè nke chọrọ nkwenye nke ndị na-eketa òkè maka nnyefe, usoro onyinye dị na edemede nke njikọ, ma ọ bụ usoro ọnụahịa ekwekọrịtara tupu oge eruo, ihe niile na-akpụzi ihe ịgba alụkwaghịm nwere ike ime na ihe ọ na-apụghị ime na ụlọ ọrụ ahụ. Ebe ha megidere nkwekọrịta alụmdi na nwunye, esemokwu ahụ na-adị oke ọnụ. Ịnọchi anya na-arụ ọrụ n'otu ụzọ ahụ. Akwụkwọ nke 4 nke Iwu Obodo na-ekenye ihe onwunwe n'etiti di ma ọ bụ nwunye dị ndụ na ụmụaka, ụmụaka nwekwara nkwupụta na òkè iwu kwadoro (legitieme portie) ọbụlagodi na a chụpụrụ ha. Maka azụmaahịa ezinụlọ nke pụtara na onye nketa nke na-esonyeghị na ụlọ ọrụ ahụ ka nwere ike ịnwe nkwupụta ego megide ya. A ghaghị ịhazi uche, nkwekọrịta alụmdi na nwunye na ndokwa ndị nwere òkè; nkọwa anyị gbasara Iwu ihe nketa nke ndị Dutch na-akọwa ngalaba iwu. Ihe ga-esi na ụtụ isi pụta site na mbufe azụmaahịa bụ okwu dị iche, ọ bụkwa maka onye ndụmọdụ ụtụ isi gị kama ọ bụ ọkaiwu gị.Ezinụlọ mba ụwa: ụlọ ikpe na iwu nke
Iwu ezinụlọ Dutch anaghị adị naanị ya n'ezinụlọ nwere ihe karịrị otu mba. Ikike n'okwu ịgba alụkwaghịm na ibu ọrụ nne na nna n'ime EU na-agbaso iwu Brussels II ter, mmezi na-agbaso Iwu Nlekọta, na maka alụmdi na nwunye nke e mechara site na 29 Jenụwarị 2019 Iwu Ihe Onwunwe Alụmdi na Nwunye na-ekpebi iwu ihe onwunwe obodo dị. Nsonaazụ ya bụ na ụlọ ikpe Dutch nwere ike ịbụ onye ruru eru ebe iwu mba ọzọ na-achịkwa ihe onwunwe ahụ, ma ọ bụ ihe ọzọ. Ihe abụọ bara uru na-esochi ya. Nke mbụ, ebe ihe karịrị otu ụlọ ikpe nwere ikike, onye na-ebu ụzọ kpebie ebe a ga-anụ ikpe ahụ, nke na-eme ka oge bụrụ ezigbo ntụle. Nke abụọ, a na-emekarị nhọrọ nke iwu dị mkpa tupu oge eruo, na nkwekọrịta alụmdi na nwunye ma ọ bụ akwụkwọ dị iche, ime nke a na-ewepụkwa esemokwu zuru oke ma emechaa. A na-achịkwa ikpe ntọrọ ụmụaka site na Nkwekọrịta Hague nke 1980 ma a na-anụ ya na Netherlands site na ụlọ ọrụ pụrụ iche nke ụlọ ikpe dị na Hague, yana oke oge siri ike. Ọ bụrụ na a kpọgara nwatakịrị na mba ọzọ ma ọ bụ a weghachiteghị ya mgbe ezumike gasịrị, okwu ahụ dị mkpa n'echiche iwu yana nke bara uru. A machibidoro nnabata ndị mmadụ n'etiti obodo kemgbe 21 Mee 2024: a naghị anabata ngwa ọhụrụ ọ bụla, a na-akwụsịkwa usoro dị ugbu a n'ime afọ ndị sochirinụ. Ndị nne na nna chọrọ ịmalite usoro tupu ụbọchị ahụ ga-adaba n'okpuru ndokwa mgbanwe.Ihe ị nwere ike ịhazi tupu oge eruo
Ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ esemokwu ọ bụla anyị hụrụ ka a ga-eme ka ọ dị obere site na akwụkwọ e binyere aka mgbe mmekọrịta ahụ ka dị mma. Anọ kwesịrị ịtụle. Nkwekọrịta ibikọ ọnụ na-edekọ ihe onye ọ bụla na-enye, onye nwere ihe dị n'ụlọ na ụlọ, na ihe ga-eme ma ọ bụrụ na mmekọrịta ahụ gwụ. Maka ndị bikọ ọnụ, ọ na-ejekwa ozi dị ka ihe akaebe nke mmekorita na ego ezumike nka na ndị ọchịchị ụtụ isi. Nkwekọrịta alụmdi na nwunye ma ọ bụ mmekọrịta na-ekpebi usoro ihe onwunwe na, ebe azụmaahịa metụtara, otu esi ewepụ ya na obodo. Nkwekọrịta nwere usoro nkwekọrịta oge na-arụ ọrụ naanị ma ọ bụrụ na emee nkwekọrịta ahụ kwa afọ. Akwụkwọ ikike na-ekpebi onye ga-eketa, họpụta onye ga-eme ihe, ma nwee ike ichebe ihe nketa ka ọ ghara ịdaba na ịgba alụkwaghịm nwa n'ọdịnihu site na usoro mwepụ. Ndị bikọ ọnụ na-enweghị uche na-eketaghị ihe ọ bụla n'aka ibe ha. Ike ọkaiwu (levenstestament) na-ahọpụta onye ga-arụ ọrụ maka gị ma ọ bụrụ na ị nweghịzi ike ikpebiri onwe gị, ma na-ezere mkpa ụlọ ikpe ịhọpụta onye nchịkwa ma ọ bụ onye ndụmọdụ. Ọ bụ notary na-ede ya, enwere ike ịhazi ya maka ihe gbasara ego, mkpebi ahụike ma ọ bụ ha abụọ. Ọ dịghị nke ọ bụla n'ime akwụkwọ ndị a bụ usoro iwu. Nke ọ bụla na-agbanwe iwu ndabara ị nwere ike ọ gaghị achọ ka ọ bụrụ ndokwa ị họọrọ.Ihe ị ga-eme ma ọ bụrụ na okwu ezinụlọ na-abịara gị
Malite site n'eziokwu kama site n'ihe mmetụta uche: chọpụta ụbọchị alụmdi na nwunye ma ọ bụ mmekọrịta ahụ, ma e mere nkwekọrịta, ihe onwunwe dịbu na ihe e wuru n'oge mmekọrịta ahụ, na ihe ekwekọrịtara gbasara ụmụaka. Chịkọta akwụkwọ ndị ahụ tupu ọnọdụ siri ike, n'ihi na ịnweta ozi na-esikwu ike ozugbo ndị otu ahụ na-ese okwu. Mgbe ahụ kpebie ụdị usoro ịchọrọ. Enwere ike idozi ọtụtụ ikpe site na nkwekọrịta, ya na otu onye ọkaiwu na-ekpe ikpe ma ọ bụ na ndị ọkaiwu abụọ na-ekwurịta okwu, naanị ihe a kwadoro ga-aga n'ụlọ ikpe. Ndị ọzọ chọrọ usoro nwa oge ozugbo, dịka ọmụmaatụ gbasara ojiji nke ụlọ ezinụlọ ma ọ bụ mmezi ngwa ngwa. Nhọrọ ahụ na-emetụta ọnụ ahịa, ọsọ na mmekọrịta dịgidere n'okwu ahụ, nke kachasị mkpa ebe ụmụaka so na ya. Law & More na-adụ ọdụ maka nkwekọrịta alụmdi na nwunye na nkwekọrịta ibi n'otu ebe, ịgba alụkwaghịm na nkewa, atụmatụ ịzụ ụmụ na mmezi, yana okwu ezinụlọ ndị gafere ókèala. Ọ bụrụ na ịchọrọ ịma ebe ị kwụ, anyị otu iwu ezinụlọ ga-eso gị tụlee ọnọdụ gị; ị nwekwara ike ịhụ onye na-eme ihe na anyị ibe otu.Ọtụtụ mgbe Ẹbụp Ajụjụ
Kedu akụkụ bụ isi nke iwu ezinụlọ kpuchiri?
Na Netherlands, iwu ezinụlọ dị na Akwụkwọ nke Mbụ nke Iwu Obodo. Ọ na-ekpuchi alụmdi na nwunye na mmekọrịta edebanyere aha, nkwekọrịta alụmdi na nwunye na nkwekọrịta ibi n'otu ebe, ịgba alụkwaghịm na nkewa, nne na nna, nkwenye na nkuchi, ikike na kọntaktị nne na nna, nlekọta nwa na di ma ọ bụ nwunye, na usoro nchekwa nke nlekọta, nchịkwa na ndụmọdụ maka ndị toro eto.
Kedu ka iwu ezinụlọ si echebe ikike onye ọ bụla?
Iwu ezinụlọ nke ndị Dutch na-echebe ndị mmadụ site na iwu ndị a na-amanye na nyocha ikpe. Ọ bụ naanị ụlọ ikpe ka a ga-agba alụkwaghịm, atụmatụ ịzụ ụmụ bụ iwu ma ọ bụrụ na e nwere ụmụaka dị obere, enweghị ike ịgbazinye nwa ọrụ, ụlọikpe ga-anwalekwa ndokwa gbasara ụmụaka megide ọdịmma nwa ahụ tupu ha akwado ha.
Gịnị mere iwu ezinụlọ ji dị mkpa ná mmekọrịta onwe onye?
N'ihi na ihe ndị iwu kwadoro ga-esi na ibikọ ọnụ, ịdenye aha na alụmdi na nwunye pụta dị iche iche. Alụmdi na nwunye na mmekọrịta edebanyere aha na-emepụta usoro ihe onwunwe iwu kwadoro, ọrụ nkwado na ikike nketa; ndị bi na ibe ha enweghị nke ọ bụla n'ime ihe ndị a site na iwu ma ga-ahazi ha na nkwekọrịta ibikọ ọnụ, uche na ndebanye aha ezumike nka.
Kedu ka iwu ezinụlọ si emekọrịta ihe na ọnọdụ azụmahịa na ụlọ ọrụ?
Nkewa ahụ ruru azụmaahịa ozugbo òkè ma ọ bụ azụmaahịa dara n'ime obodo alụmdi na nwunye, n'ihi na a ga-akwụ ha ụgwọ ma dozie ha. Ọbụna azụmaahịa nkeonwe nwere ike ibute mkpesa ụgwọ ma ọ bụrụ na ọ mụbaa n'oge mmekọrịta ahụ. A ga-ahazi nkwekọrịta alụmdi na nwunye, nkwekọrịta nke njikọ na nkwekọrịta ndị nwere òkè ọ bụla tupu oge eruo.


